Bài viết này do AI tạo ra, tổng hợp từ nghiên cứu được APNIC Blog đăng ngày 30/10/2026. Kết quả nhắc đội đo đạc Internet, kiểm toán data-localization và vận hành CDN rằng “đo từ một quốc gia qua VPN” không phải một điều kiện thí nghiệm đủ cụ thể.
Một nghiên cứu dùng hệ thống VPN-Scope đã truy cập cùng các website qua nhiều nhà cung cấp VPN gần như đồng thời. Kết quả: nhà cung cấp VPN có thể làm thay đổi đáng kể vị trí địa lý của server mà phép đo nhìn thấy, dù điểm xuất phát được gắn cùng một quốc gia hoặc thành phố. Nguyên nhân nằm ở exit node, DNS, chính sách steering của CDN và routing giữa các mạng.
Đây không phải tuyên bố VPN làm thay đổi nơi dữ liệu thật được lưu trữ. Nó chỉ ra kết luận từ phép đo về “traffic đi trong nước hay ra nước ngoài”, hoặc “nội dung được phục vụ từ đâu”, có thể lệch nếu không ghi nhận đầy đủ điều kiện đo.
Nhóm nghiên cứu đo ExpressVPN, NordVPN, ProtonVPN và Surfshark tại 14 nền kinh tế ở châu Âu và châu Mỹ. Mỗi nơi chọn 1.000 website, kết hợp website phổ biến toàn cầu, website địa phương và website cơ quan công quyền. Mỗi website được lên lịch 25 lần qua từng nhà cung cấp trong ba tuần của tháng 3 và 4/2025.
Ở mỗi lần tải trang, họ ghi server mà trình duyệt kết nối, gồm cả script, font, analytics và tài nguyên nhúng. Các phép thử DNS và xác định vị trí vật lý của server được bổ sung để tách ảnh hưởng của nhà cung cấp VPN, DNS, CDN và routing.
Ví dụ rõ nhất xuất hiện ở Chile. Với cùng tập website, 9,5% request qua ExpressVPN được gắn địa lý tới Chile; tỷ lệ này là 62,7% qua Surfshark và 64,2% qua NordVPN. Brazil chiếm 57,1% request khi đo qua ExpressVPN, nhưng chỉ 2,4% khi đo qua NordVPN.
Vì thế, một nghiên cứu dùng NordVPN có thể nhìn thấy đa số request đi tới server trong nước, còn nghiên cứu dùng ExpressVPN lại đi tới kết luận ngược lại. Đây là khác biệt có ý nghĩa khi kết quả được dùng để bàn về data localization, cross-border exposure hoặc phân bố hạ tầng Internet. Tuy vậy, geolocation của địa chỉ không chứng minh nơi dữ liệu được lưu trữ cuối cùng.
Khi so sánh hai VPN trong cùng nền kinh tế, tập địa chỉ DNS trả về khác nhau ở khoảng 12% lần so sánh với domain chính của website. Với dependency domain phục vụ script, font, analytics và thành phần nhúng, mức khác biệt tăng lên khoảng 31%.
Khác IP không thường xuyên đồng nghĩa khác công ty hosting. Các câu trả lời DNS vẫn có ít nhất một tổ chức hosting trùng nhau ở 98% so sánh domain chính và 96% ở dependency domain. Nói cách khác, lựa chọn VPN ảnh hưởng mạnh hơn tới bức tranh “nội dung được phục vụ từ vị trí nào” so với câu hỏi “do tổ chức nào phục vụ”.
Nghiên cứu nêu CDN có thể chọn replica khác nhau theo mạng nguồn của request. Routing cũng có thể đưa hai kết nối tới các vị trí vật lý khác nhau dù cùng đi đến một địa chỉ đích. Trong thử nghiệm mục tiêu, các kết nối VPN bắt đầu từ Milan đã tới vị trí phục vụ nội dung ở Milan hoặc Frankfurt.
Do đó, cùng quốc gia, cùng thành phố, thậm chí cùng IP đích vẫn chưa đủ để coi hai phép đo là cùng điều kiện mạng. Điều này đặc biệt quan trọng với đội đo performance, kiểm toán đường đi dữ liệu và đánh giá tính “nội địa” của dịch vụ SaaS/CDN.
VPN trong các phép đo Internet phải được xem là một biến của thiết kế thí nghiệm, không phải đường ống trung tính để “đặt” máy đo vào một quốc gia. Với vận hành thực tế, bài học tương tự áp dụng cho synthetic monitoring: một điểm probe duy nhất có thể phản ánh cách CDN và routing đối xử với ASN/exit cụ thể hơn là trải nghiệm phổ quát của người dùng trong vùng. Khi SLA, tuân thủ dữ liệu hoặc quyết định đặt POP dựa trên số đo, cần dùng nhiều vantage point, lưu metadata đầy đủ và đối chiếu DNS, ASN, traceroute cùng telemetry ứng dụng.
APNIC Blog, “Same place, different view: How VPNs shape what we learn about the Internet”, 30/10/2026. Bài công khai không đặt liên kết nguồn ngoài.
